ที่ปรึกษากฎหมายไทย 2 ภาษา สำหรับบุคคล ชาวต่างชาติ และ SMEs — สัญญาก่อน / หลังสมรส (Prenuptial / Postnuptial)

กฎหมายที่ใช้บังคับกำหนดวิธีตีความและสิทธิเยียวยา ส่วนเขตอำนาจศาลกำหนดสถานที่ระงับข้อพิพาท ทั้งสองข้อควรสอดคล้องกันเพื่อลดต้นทุนและเวลาหากต้องบังคับตามสัญญาจริง

อนุญาโตตุลาการเหมาะกับคู่สัญญาข้ามประเทศเพราะคำชี้ขาดบังคับได้กว้างและกระบวนการเป็นความลับ ส่วนศาลเหมาะกับข้อพิพาทในประเทศที่ต้องการมาตรการชั่วคราวอย่างรวดเร็ว

ควรระบุเพดานความรับผิดและประเภทความเสียหายที่ยกเว้นให้ชัดเจน และหลีกเลี่ยงการยกเว้นความรับผิดในกรณีจงใจหรือประมาทเลินเล่ออย่างร้ายแรงซึ่งมักไม่มีผลบังคับ

ควรระบุเหตุการณ์ที่ถือเป็นเหตุสุดวิสัย หน้าที่แจ้งเหตุภายในกำหนด ผลต่อการระงับหน้าที่ชั่วคราว และสิทธิเลิกสัญญาหากเหตุยืดเยื้อเกินระยะเวลาที่ตกลงกัน

ควรกำหนดอายุที่สมเหตุสมผลกับลักษณะข้อมูล และแยกข้อมูลความลับทางการค้าให้คุ้มครองตราบเท่าที่ยังเป็นความลับ พร้อมกำหนดวิธีคืนหรือทำลายข้อมูลเมื่อสัญญาสิ้นสุด

ใช้ได้กับสัญญาทั่วไปตามกฎหมายธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์ แต่นิติกรรมบางประเภทที่กฎหมายกำหนดแบบหรือต้องจดทะเบียน ยังต้องทำเป็นหนังสือและลงนามต่อหน้าเจ้าพนักงาน

เอกสารแนบท้ายมีผลเป็นส่วนหนึ่งของสัญญาเมื่อระบุไว้ชัด จึงควรกำหนดลำดับความสำคัญเมื่อข้อความในเอกสารแนบขัดกับตัวสัญญาหลัก เพื่อไม่ให้เกิดช่องว่างในการตีความ

เบี้ยปรับเป็นจำนวนที่ตกลงล่วงหน้าซึ่งศาลอาจลดลงได้หากสูงเกินส่วน ส่วนค่าเสียหายต้องพิสูจน์ความเสียหายจริง การเขียนทั้งสองอย่างพร้อมกันควรระบุความสัมพันธ์ให้ชัด

ควรระบุว่าการแก้ไขต้องทำเป็นหนังสือลงนามโดยผู้มีอำนาจของทั้งสองฝ่าย เพื่อป้องกันการอ้างข้อตกลงด้วยวาจาหรือทางแชทซึ่งพิสูจน์ยากเมื่อเกิดข้อพิพาท

ควรตรวจอำนาจลงนามของอีกฝ่ายจากหนังสือรับรองล่าสุด ความครบถ้วนของเอกสารแนบ วันที่มีผล และช่องทางแจ้งเตือนตามสัญญา เพราะข้อบกพร่องเหล่านี้กระทบการบังคับใช้ทั้งฉบับ

หากต้องยื่นต่อหน่วยงานต่างประเทศ มักต้องรับรองลายมือชื่อโดยโนตารี แปลเป็นภาษาปลายทาง และผ่านการรับรองนิติกรณ์หรืออาโพสทิลตามระบบที่ประเทศนั้นใช้

ควรระบุชัดเจนในสัญญาว่าภาษาใดเป็นฉบับที่ใช้บังคับ หากไม่ระบุแล้วเกิดข้อความไม่ตรงกัน จะกลายเป็นข้อพิพาทเรื่องการตีความ กรณีที่ต้องยื่นต่อหน่วยงานราชการไทย มักต้องมีฉบับภาษาไทยประกอบเสมอ

ตราสารบางประเภทตามบัญชีอัตราอากรแสตมป์ในประมวลรัษฎากร เช่น สัญญาเช่า สัญญาจ้างทำของ และการกู้ยืม ต้องเสียอากรตามอัตราที่กำหนด หากไม่ปิดอากรให้ถูกต้องอาจใช้เป็นพยานหลักฐานในคดีแพ่งไม่ได้จนกว่าจะเสียอากรและเงินเพิ่ม

ใช้ได้ตามพระราชบัญญัติว่าด้วยธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์ หากสามารถระบุตัวผู้ลงลายมือชื่อและแสดงเจตนาได้ด้วยวิธีที่น่าเชื่อถือ แต่นิติกรรมบางประเภทที่กฎหมายกำหนดแบบ เช่น การจดทะเบียนสิทธิในที่ดิน ยังต้องดำเนินการต่อหน้าพนักงานเจ้าหน้าที่

โดยทั่วไปให้ทนายความผู้ทำคำรับรองลายมือชื่อและเอกสารรับรองการลงนาม แล้วนำไปรับรองนิติกรณ์ที่กรมการกงสุล และรับรองที่สถานทูตปลายทาง จนกว่าอนุสัญญา Apostille จะมีผลกับประเทศไทยในวันที่ 28 กุมภาพันธ์ 2570 หลังจากนั้นหลายประเทศจะรับ Apostille แทนขั้นตอนสถานทูต

คู่สัญญาอาจตกลงเขตอำนาจศาลหรืออนุญาโตตุลาการต่างประเทศได้ในหลายกรณี แต่การบังคับคำพิพากษาศาลต่างประเทศในไทยมีข้อจำกัด ขณะที่คำชี้ขาดอนุญาโตตุลาการต่างประเทศบังคับได้ตามพระราชบัญญัติอนุญาโตตุลาการซึ่งสอดคล้องกับอนุสัญญานิวยอร์ก จึงควรออกแบบข้อสัญญานี้ตั้งแต่ต้น

ใช้ให้ผู้อื่นดำเนินการแทนได้ตามขอบเขตที่ระบุ ควรเขียนอำนาจให้ชัดเจนและจำกัดเท่าที่จำเป็น ระบุวันหมดอายุ และหากจะใช้ต่างประเทศหรือกับหน่วยงานเฉพาะ มักต้องใช้แบบฟอร์มของหน่วยงานนั้นและมีการรับรองลายมือชื่อ

NDA กับพนักงานมักผูกกับสัญญาจ้างและข้อจำกัดหลังพ้นสภาพ ซึ่งศาลไทยพิจารณาความสมเหตุสมผลของขอบเขต เวลา และพื้นที่ ส่วน NDA กับคู่ค้าเน้นนิยามข้อมูลลับ วัตถุประสงค์การใช้ และการส่งคืน/ทำลายข้อมูล

ควรทำเป็นบันทึกแนบท้ายลงนามทั้งสองฝ่ายเสมอ แม้กฎหมายบางกรณีจะไม่บังคับ เพราะการแก้ไขด้วยวาจาหรือแชตพิสูจน์ยากและมักเป็นต้นเหตุของข้อพิพาท

ควรสอดคล้องกับตำแหน่งที่ระบุในใบอนุญาตทำงาน ระบุสถานที่ทำงานให้ตรงกับที่แจ้ง และกำหนดเงื่อนไขกรณีใบอนุญาตหรือวีซ่าสิ้นสุด เพราะการทำงานนอกขอบเขตที่อนุญาตมีความเสี่ยงทางกฎหมายทั้งนายจ้างและลูกจ้าง