บัญชี ภาษี และเงินเดือน สำหรับนิติบุคคลไทยและชาวต่างชาติ — ประสานงานตรวจสอบบัญชี CPA (เตรียมเอกสาร working paper + สัมภาษณ์ผู้สอบ)

การปิดรายเดือนทำให้เห็นกำไรขาดทุนและกระแสเงินสดใกล้เคียงเวลาจริง ตรวจพบเอกสารขาดได้เร็ว และลดภาระช่วงปิดปี อีกทั้งเมื่อธนาคารหรือคู่ค้าขอข้อมูลกลางปี ก็สามารถส่งงบภายในที่น่าเชื่อถือได้ทันที

ต้องบันทึกรายได้ตามยอดขายจริงก่อนหักค่าธรรมเนียมแพลตฟอร์ม แล้วบันทึกค่าธรรมเนียมเป็นค่าใช้จ่ายแยก พร้อมเก็บรายงานการชำระเงินจากแพลตฟอร์มและหลักฐานอัตราแลกเปลี่ยน เพื่อกระทบยอดกับบัญชีธนาคารได้ครบถ้วน

อย่างน้อยควรตรวจนับ ณ วันสิ้นรอบบัญชีและจัดทำรายงานพร้อมผู้ร่วมตรวจนับ กิจการที่หมุนเวียนเร็วควรนับรอบย่อยระหว่างปีด้วย เพราะผลต่างจากการนับเป็นจุดที่ผู้สอบบัญชีและเจ้าหน้าที่ภาษีให้ความสำคัญ

ใช้ได้ แต่เมื่อถูกเรียกตรวจอาจต้องจัดทำคำแปลภาษาไทยประกอบ จึงควรแปลเอกสารสำคัญ เช่น สัญญาและใบแจ้งหนี้มูลค่าสูงไว้ล่วงหน้า และหากต้องใช้ต่อหน่วยงานราชการหรือต่างประเทศ อาจต้องมีการรับรองคำแปลเพิ่ม

กิจการขนาดเล็กถึงกลางที่รายการไม่ซับซ้อนมักคุ้มกว่าเมื่อใช้สำนักงานภายนอกเพราะได้ทีมที่อัปเดตกฎหมายอยู่เสมอ ส่วนกิจการที่มีรายการจำนวนมากหรือต้องการรายงานภายในถี่ อาจต้องมีพนักงานประจำร่วมกับที่ปรึกษาภายนอก

กฎหมายบัญชีกำหนดให้เก็บบัญชีและเอกสารประกอบไว้ไม่น้อยกว่าห้าปีนับแต่วันปิดบัญชี และในบางกรณีเจ้าพนักงานอาจสั่งให้เก็บนานขึ้น การจัดเก็บเป็นระบบช่วยลดความเสี่ยงเมื่อถูกตรวจสอบย้อนหลัง

ใช้ได้หากมีรายละเอียดครบถ้วนและพิสูจน์รายจ่ายได้จริง แต่เมื่อถูกตรวจสอบ เจ้าพนักงานอาจขอคำแปลภาษาไทยประกอบ จึงควรจัดทำคำแปลสำหรับเอกสารมูลค่าสูงหรือรายการที่ผิดปกติไว้ล่วงหน้า

ต้องทำ นิติบุคคลที่จดทะเบียนแล้วมีหน้าที่จัดทำบัญชี ปิดงบการเงินประจำปี ให้ผู้สอบบัญชีตรวจสอบ และนำส่งกรมพัฒนาธุรกิจการค้าและกรมสรรพากร แม้ในปีนั้นจะไม่มีรายได้เลยก็ตาม

ผู้ทำบัญชีต้องมีคุณวุฒิตามที่กฎหมายกำหนดและขึ้นทะเบียนเป็นผู้ทำบัญชี พร้อมพัฒนาความรู้ต่อเนื่องตามเกณฑ์ บริษัทควรตรวจสอบสถานะการขึ้นทะเบียนก่อนมอบหมายงาน เพราะเป็นความรับผิดชอบตามกฎหมายของกิจการ

โดยทั่วไปคือใบกำกับภาษีซื้อขาย ใบเสร็จรับเงิน ใบสำคัญจ่าย รายการเดินบัญชีธนาคาร เอกสารเงินเดือนและประกันสังคม รวมถึงสัญญาสำคัญที่เกิดในเดือนนั้น เพื่อให้บันทึกและยื่นแบบภาษีได้ตรงกำหนด

ควรจัดทำเอกสารสนับสนุนราคาโอนตามหลักการราคาตลาด เก็บสัญญาระหว่างกันและหลักฐานการให้บริการจริง เพราะกรมสรรพากรอาจขอตรวจสอบความสมเหตุสมผลของราคาระหว่างบริษัทที่มีความสัมพันธ์กัน

การนำส่งงบการเงินหรือแบบภาษีล่าช้ามีค่าปรับและเงินเพิ่มตามกฎหมาย และอาจกระทบต่อการขอสินเชื่อหรือการยื่นเรื่องกับหน่วยงานที่ต้องใช้งบล่าสุด จึงควรวางปฏิทินปิดบัญชีล่วงหน้าทั้งปี

มักต้องใช้ฉบับที่ผู้สอบบัญชีลงนามและนำส่งหน่วยงานแล้ว จากนั้นแปลเป็นภาษาปลายทาง ให้ทนายความผู้ทำคำรับรองรับรองลายมือชื่อผู้แปลหรือผู้บริหาร แล้วรับรองต่อที่กรมการกงสุลและสถานทูตปลายทางตามที่ผู้รับกำหนด

ใช้ได้หากระบบเก็บข้อมูลครบถ้วน ตรวจสอบย้อนกลับได้ และสามารถพิมพ์ออกมาแสดงต่อเจ้าพนักงานได้เมื่อถูกเรียก การเก็บใบกำกับภาษีอิเล็กทรอนิกส์ควรทำตามหลักเกณฑ์ที่กรมสรรพากรกำหนด

ควรส่งมอบสมุดบัญชี งบทดลองล่าสุด รายละเอียดลูกหนี้เจ้าหนี้ ทะเบียนทรัพย์สิน แบบภาษีที่ยื่นแล้ว และรหัสเข้าระบบยื่นภาษี พร้อมทำบันทึกส่งมอบเป็นลายลักษณ์อักษรเพื่อกำหนดความรับผิดชอบให้ชัดเจน

เริ่มจากแจ้งวัตถุประสงค์การใช้งานและกำหนดเวลาที่ต้องใช้จริง จากนั้นเราตรวจใบกำกับภาษี ใบเสร็จ และรายการเดินบัญชีธนาคารว่าครบและสอดคล้องกันหรือไม่ ก่อนวางลำดับขั้นตอนกับกรมพัฒนาธุรกิจการค้าและกรมสรรพากรให้เห็นภาพทั้งเส้นทางตั้งแต่ต้นจนจบ

ชุดพื้นฐานคือใบกำกับภาษี ใบเสร็จ และรายการเดินบัญชีธนาคาร หากมีเงื่อนไขเฉพาะของกรมพัฒนาธุรกิจการค้าและกรมสรรพากร เราจะแจ้งรายการเพิ่มเติมให้ก่อนเริ่มงาน เพื่อไม่ให้ต้องย้อนกลับมาขอเอกสารกลางทางซึ่งทำให้เสียเวลาโดยไม่จำเป็น

เวลาแบ่งเป็นส่วนที่เราควบคุมได้คือการจัดเตรียมและตรวจทาน กับส่วนที่ขึ้นกับคิวของกรมพัฒนาธุรกิจการค้าและกรมสรรพากร ซึ่งเปลี่ยนตามช่วงเวลา เราจึงแจ้งกรอบเวลาตามความเป็นจริง ณ วันรับงาน และไม่รับปากเกินกว่าที่หน่วยงานกำหนด

ที่พบบ่อยคือข้อมูลในเอกสารต่างฉบับไม่ตรงกัน เช่น การสะกดชื่อ วันที่ หรือเลขอ้างอิง ทำให้กรมพัฒนาธุรกิจการค้าและกรมสรรพากรขอให้แก้ไขและเริ่มนับคิวใหม่ การตรวจความสอดคล้องตั้งแต่ต้นจึงช่วยลดความเสี่ยงนี้ได้มากที่สุด

ประเมินจากปริมาณงาน ความซับซ้อนของบัญชี จำนวนหน่วยงานที่ต้องผ่าน และความเร่งด่วน อีกทั้งค่าธรรมเนียมราชการเป็นไปตามอัตราที่หน่วยงานประกาศ เราจึงแจ้งเป็นรายกรณีหลังดูเอกสารจริง ทีมงานพร้อมประเมินเป็นรายกรณีทางโทรศัพท์ LINE หรืออีเมล